Χάρτης 86 - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2026
https://www.hartismag.gr/hartis-86/diereynhseis/m-karaghatsis-sernei-karavi
Όταν ακούγατε «Καραγάτση» νομίζατε μέχρι πριν μερικές βδομάδες πως πρόκειται για τη μεγαλύτερη πόλη της Ινδίας (και όχι του Πακιστάν ― επειδή εκτός από αδιάβαστοι είστε και αγεωγράφητοι); Παρόλα αυτά σας τη σπάει που στη δουλειά όλοι μιλάνε για τη «Μεγάλη Χίμαιρα» και εσείς κάνετε μόκο και θέλετε να έχετε άποψη για να μην θεωρηθεί πως βλέπετε τη σειρά για το σεξ; Εδώ είμαι εγώ, για εσάς.
Η πλοκή: αιθέρια παρουσία που ακούει στο όνομα Μαρίνα ερωτεύεται Έλληνα καπετάνιο/μικρο-πλοιοκτήτη και εγκαταλείπει την πατρίδα της (τη Ρουέν, στη Γαλλία, στο βιβλίο / την Ιταλία στη σειρά) για να τον ακολουθήσει ως σύζυγός του στη Σύρο και να εγκατασταθεί στο σπίτι του παρέα με τη σκύλα πεθερά της. Στην πορεία ερωτεύεται τον αδελφό του, τον Μηνά, το ένα από τα δυο τους καράβια βυθίζεται αύτανδρο και ο οικονομικός ξεπεσμός οδηγεί τον άνδρα της πίσω στη θάλασσα. Και η Μαρίνα αποκομμένη στο Πισκοπιό κάνει υπομονή 365 μέρες αλλά την 366 σπάει, κατεβαίνει ποδαράτη στην πόλη και παίρνει τυχάρπαστο ναυτικό. Το μελόδραμα κορυφώνεται όταν η κορούλα της, η Άννα, επιστρέφει από μπολ μασκέ, μασκαρεμένη Χίμαιρα με φτερά και ένα ωραίο γαλάζιο φουστανάκι, για extra εύκολη συγκίνηση, και μην βρίσκοντας τη μαμά της, κοιμάται δίπλα στο ανοιχτό παράθυρο, παθαίνει πνευμονία (ντόινγκ) και πεθαίνει, αλλά όχι πριν έρθει ο ανήσυχος παίδαρος θείος από την Αθήνα και περάσει ένα χέρι τη μητέρα της. Μετά πεθαίνουν και όλοι οι υπόλοιποι αλά βασικός ορισμός της αρχαιοελληνικής/ ελισαβετιανής τραγωδίας. Τέλος.
Οι αντιρρήσεις των σύγχρονων Ελλήνων γραμματιζούμενων για τον Καραγάτση: Είναι μισογύνης. Είναι ο πούστης! Σύμφωνα με τον Σπαθαράκη το χειρότερο σχόλιο του είναι πως οι γυναίκες συμπεριφερόμαστε σύμφωνα με τις εκκρίσεις των ωοθηκών μας. Δηλαδή ντροπή. Άπαπα. Ευτυχώς που δεν το διάβασα όταν περίμενα περίοδο, γιατί θα έψαχνα τον βρω να τον λιανίσω.
Προσωπικά περισσότερο με πείραξε που ενώ ο συζυγός της, ο καπετάν Γιάννης, σπάει και αυτός, μετά από μήνες υπερπροσπάθειας, την υπόσχεση μονογαμίας και πηδάει μέχρι και την καμαριέρα του ξενοδοχείου του, η τραγωδία ξεκινάει μετά το παραστράτημα της Μαρίνας. Φυσικά και είναι σεξισμός αυτός.
Ακόμη χειρότερο, ο Καραγάτσης αναφέρεται στην πεθερά, τη Ρεϊζαινα, ως «γερόντισσα», «γριά» στην ίδια παράγραφο όπου μας πληροφορεί πως ήταν πενήντα με πενηνταπέντε. Τι λες ρε καραγκιόζη; Προσωπικά πιο πολύ μου θύμισε το αμίμητο «Βλάχα, βλαχάρα, δεύτερη, γύφτισσα, πενηντάρα, γριά» σε πρωνιάδικο κατά τής Μποκοτα. Όταν γράφτηκε η Μεγάλη Χίμαιρα, δεν υπήρχε latte με γάλα αμυγδάλου, δεν υπήρχε bottox, δεν υπήρχε γιόγκα και κρέμες κολλαγόνου. Σε ποιο βαθμό επιτρέπεται ένας συγγραφέας να επηρεάζεται από την εποχή του; Ή μήπως θα έπρεπε να είναι κανείς ο Βικτόρ Ουγκό για να τον αδειοδοτούμε να συγγραφίσει;
Και εδώ νομίζω είναι το μεγαλύτερο θέμα: ο Καραγάτσης κατηγορείται πως δεν συνομιλεί με την εποχή του, άκουσον, άκουσον, δεν γράφει σαν τον Τζόις, ούτε σαν τη Βιρτζίνια Γουλφ. Όντως, ειλικρινά συμφωνώ, κοιτάζει πίσω. Η Μαρίνα είναι μια Ελληνίδα Μαντάμ Μποβαρί, οι πνευματικές ανησυχίες της οποίας κατακρεουργούν την αστική επίφαση ασφάλειας της οικογένειας. Συνεπραμένος από τους Ρώσους κλασικούς, περιστατικά ολόκληρα θα μπορούσε να τα είχε γράψει ο Τολστόι (π.χ. ο ανεκδιήγητος 16χρονος Παντελής θα μπορούσε να είναι ο Αλίσα, από το ομώνυμο ρωσικό διήγημα). Ακόμη χειρότερα, πιο πίσω, στο βιβλίο εμφανίζονται οι αρχαιοελληνικές Ερινύες, οι Μοίρες, ο Ύπνος. Όλοι ψοφολογάνε λες και ρώτησε τον Σαίξπηρ για το πως να τελειώσει το βιβλίο του. Όμως: όταν συγκρίνουμε τον Καραγάτση ή και τους εαυτούς μας με τον Τζόις, δεν πέφτουμε στο ίδιο ακριβώς ατόπημα; Ο Τζόις πέθανε το 1941. Και αν θέλετε ακόμη να τον θαυμάζετε για δείτε πως κατέληξε η κόρη του (στο τρελοκομείο). Δηλαδή ότι ήταν χάλια πατέρας δεν σας ενοχλεί από το να θέλετε να του μοιάσετε; Αλλά για τον Καραγάτση σας πειράζει (που τα κατάφερε μάλλον καλύτερα, μας άφησε πνευματική παρακαταθήκη το εγγονάκι του).
Για όσους με πικρία δεν βλέπουν τον Καραγάτση να εκθρονίζεται από το παλμαρέ της ελληνικής λογοτεχνίας: γράψε και εσύ, μάνα μου, σαν τον Καραγάτση, βιβλία που είναι συναρπαστικά, και όχι βαρετά, μπας και ξαναρχίσει ο κόσμος να διαβάζει, και άσε τους θρόνους και τις δάφνες.
Τι ξεκίνησα να λέω; Α ναι, για τη σειρά. Βαρέθηκα και δεν την είδα. Με χάλασε που η Μαρίνα ήταν Ιταλίδα και όχι Γαλλίδα. Άντε να το πιστέψω πως ήταν ανοργασμική και ξετρελάθηκε με τον Έλληνα και επιτέλους βίωσε τον οργασμό, ως Γαλλίδα. Αλλά Ιταλίδα; Όποιος έγραψε το σενάριο, έχει δει ποτέ Ιταλό;
B o n u s:
Γιατί η Μαρίνα ήταν κατά βάθος βιβλιοκριτικός:
―Ανοργασμική μέχρι να ανακαλύψει πως ήταν λυσσάρα
―Η μάνα της ήταν πόρνη πολυτελείας
― Πίστευε πως κανείς δεν ήταν πνευματικά αντάξιος της, εκτός από τον Μηνά, τον γαμπρό της και μετά τα πετσόκοψε όλα για πάρτη του
― Είχε εμμονή με τους Έλληνες κλασικούς σε βαθμό να γελοιοποιείται (πρόφερε τα πάντα με ερασμιακή προφορά).
― Ήταν στην καρακοσμάρα της
― Δεν είχε λεφτά για ταξί και πήγαινε παντού με τα πόδια.
― Οι συγγενείς εξ αγχιστείας την έβριζαν και όλοι οι άλλοι την κουτσομπόλευαν πίσω από την πλάτη της.